Thực trạng sử dụng thuốc và xây dựng danh mục tương tác thuốc – bệnh chống chỉ định của nhóm thuốc tim mạch và đái tháo đường trong điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Châm cứu Trung ương năm 2024

Đỗ Thị Hồng Sâm1,, Dương Xuân Lâm1, Đặng Thị Phượng2, Mai Hoàng Thục Anh3
1 Học viện Y-Dược học cổ truyền Việt Nam
2 Bệnh viện Châm cứu Trung ương
3 Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mục tiêu: Khảo sát thực trạng sử dụng thuốc điều trị ngoại trú; Xây dựng danh mục tương tác thuốc – bệnh chống chỉ định (CCĐ) nhóm tim mạch (TM), đái tháo đường (ĐTĐ) điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Châm cứu Trung ương năm 2024.


Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang, thu thập dữ liệu  thuốc điều trị ngoại trú, tra cứu tài liệu y văn và đồng thuận chuyên gia.


Kết quả: Thuốc điều trị ngoại trú gồm 99 hoạt chất (16 nhóm). Thuốc TM 20,20%. Trong nhóm ĐTĐ, thuốc dạng uống 57,14%, insulin 42,86%. Thuốc đường uống (77,78%). Tỷ lệ generic/biệt dược gốc là 61,54%/38,46%. Thuốc nhập khẩu (60,00%). Thuốc đơn thành phần (76,77%). Tuổi trung bình của bệnh nhân: 70,31 ± 8,92, nữ (63,52%). 27,89% bênh nhân có 01 bệnh mắc kèm. Số thuốc trung bình: 2,80 ± 1,52/đơn. 100% đơn thuốc ghi đầy đủ hướng dẫn sử dụng. Danh mục tương tác thuốc - bệnh CCĐ bao gồm 78 cặp (63 cặp TM, 15 cặp ĐTĐ).


Kết luận: Cơ cấu thuốc ngoại trú tập trung vào nhóm TM, chủ yếu là generic và nhập khẩu. Bệnh nhân chủ yếu là người cao tuổi, đa số là nữ, với số thuốc kê trung bình là 2,80 thuốc/đơn. Xây dựng thành công danh mục gồm 78 cặp tương tác thuốc - bệnh CCĐ.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Diesveld M. E., et al. Management of drug-disease interactions: A best practice from the Netherlands. Int J Clin Pharm. 2021, 43(6), pp. 1437-1450.
2. Doubova S. V., Reyes-Morales H., et al. Potential drug-drug and drug-disease interactions in prescriptions for ambulatory patients over 50 years of age in family medicine clinics in Mexico City. BMC Health Serv Res, 2007, 7, pp. 147.
3. Dumbreck S., Flynn A., et al. Drug-disease and drug-drug interactions: systematic examination of recommendations in 12 UK national clinical guidelines. BMJ, 2015, 350, pp. 949.
4. Tôn Thu Lan. Phân tích danh mục thuốc sử dụng tại Bệnh viện E năm 2020, Khóa luận tốt nghiệp ngành dược học, Trường Đại học Y Hà Nội, 2022.
5. Trần Anh Duyên và cộng sự. Phân tích tình hình sử dụng insulin và nhóm thuốc hạ đường huyết trong điều trị ngoại trú có bảo hiểm y tế tại Bệnh viện Lê Văn Thịnh năm 2021. Tạp chí Y học Việt Nam, 2022, tập 519 (số 1), tr.78-81.
6. Nguyễn Thị Nhung, Nguyễn Thị Thanh Hương. Phân tích cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương giai đoạn 2019-2020. Tạp chí Y học Việt Nam, 2021, tập 501 (số 1), tr.140-144.
7. Van Tongeren J. M. Z., Harkes-Idzinga S. F., et al. The Development of Practice Recommendations for Drug-Disease Interactions by Literature Review and Expert Opinion. Front Pharmacol, 2020, 11, pp.707.
8. U.S Food and Drug Administration. Statins: Drug Safety Communication - FDA Requests Removal of Strongest Warning Against Using Cholesterol-lowering Statins During Pregnancy. Source: https://www.fda.gov/safety/medical-product-safety-information/statins-drug-safety-communication-fda-requests-removal-strongest-warning-against-using- cholesterol. Accessed 31 March 2025.